Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : કાયદો માન્યતા અપાવી શકે, માનસિકતા આપણે બદલવી પડે

બીરેન કોઠારી કાયદો શસ્ત્ર છે કે ઢાલ? આ સવાલ હંમેશાં પૂછાતો આવ્યો છે. એક જાણીતી ઉક્તિ મુજબ ‘કાયદો ગધેડો છે.’ એટલે કે તેને પોતાની અક્કલ…

આગળ વાંચો
Posted in ઈતિહાસ

ભારત – ગુલામી અને આઝાદી માટેનો સંઘર્ષ – ભાગ ૪ : અંતિમ તબક્કો– ૧૯૩૫થી ૧૯૪૭ :: પ્રકરણ ૪૭: બ્રિટનમાં મજૂર પક્ષની સરકાર અને ભારતમાં ચૂંટણીઓની જાહેરાત

દીપક ધોળકિયા સિમલા કૉન્ફરન્સ પછીના પખવાડિયામાં, દુનિયાનું રાજકીય દૃશ્ય બદલાઈ ગયું. એ સાથે ભૂગોળ પણ બદલવા માટે તલપાપડ થઈ ગઈ હતી. ૨૬મી જુલાઈએ બ્રિટનમાં ચૂંટણી…

આગળ વાંચો
Posted in વિવિધ વિષયોના લેખો

ભારતીય શાસ્ત્રનું આધુનિક દર્શન : સામવેદ – ૩૭

ચિરાગ પટેલ उ.१०.९.८ (१३१७) पर्जन्यः पिता महिषस्य पर्णिनो नाभा पृथिव्यो गिरिषु क्षयं दधे। स्वसार आपो अभि गा उदासरन्त्सं ग्रावभिर्वसते वीते अध्वरे ॥ (वसु भारद्वाज) પર્જન્યની…

આગળ વાંચો
Posted in શિક્ષણ

ચેલેન્‍જ.edu : નિર્ણયો ન લેવાનો નિર્ણય !

રણછોડ શાહ સા સે સા તક સાત સૂરોં મેં રાગ, ઉતના હી સંગીત હૈ, જિતની તુજ મેં આગ.              …

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી : કનૈયાલાલ મુનશી – ગુજરાતનો નાથ [૨]

રીટા જાની ગત અંકમાં આપણે “ગુજરાતના નાથ” અંગે થોડી વાતો કરી. હવે મારે વાર્તાના અંતર્ગત સ્વરૂપનું દર્શન કરાવી મુખ્ય ત્રણ વાર્તાયુગલ- મીનળદેવી અને મુંજાલ, કાક…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : ખેતપેદાશોના ટેકાના ભાવનું અર્થકારણ અને રાજકારણ

ચંદુ મહેરિયા અગાઉ પ્રધાનમંત્રીએ પાર્લામેન્ટમાં ખેડૂતોને ખાતરી આપતાં કહ્યું હતું કે, “એમએસપી થી, એમએસપી હૈ ઔર એમએસપી રહેગી” વડાપ્રધાનની આ વાતનો પડઘો સરકારે તાજેતરમાં જાહેર…

આગળ વાંચો
Posted in આંખો દેખી

મહેન્દ્ર શાહનાં કળાસર્જનોનો સંપુટ: ગામડાનું જીવન

મહેન્દ્ર શાહ : mahendraaruna1@gmail.com

આગળ વાંચો
Posted in વિવિધ વિષયોના લેખો

મંજૂષા. ૪૮ – વિજય અને પરાજય વચ્ચેનું અંતર

વીનેશ અંતાણી વિમ્બલ્ડન-૨૦૧૪ની ટેનિસ ટુર્નામેન્ટની ફાઈનલમાં રોજર ફેડરરને પરાજિત કર્યા પછી વિજેતા નોવાક જોકોવિચે કહ્યું હતું: “આ મેચમાં મને વિજયી થવા દેવા બદલ હું રોજરનો…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય

‘સાવ ઓરડે એકલવાયો’

 અનિલ ચાવડા સાવ ઓરડે એકલવાયો છબી મૌનની દોરું ત્યાં જ કરી ‘ચીં…’ ચકલીએ પાડ્યું એમાં બાકોરું   મને થયું કે લાવ હવાના કાગળ પર કંઈ…

આગળ વાંચો
Posted in ગદ્ય સાહિત્ય

નલિન શાહની નવલકથા : પ્રથમ પગલું – ૨૪

એને ધંધો ને વ્યવસાય વચ્ચે ફરક નહોતો સમજાયો નલિન શાહ સમય એની ગતિથી સરી ગયો હતો. દરેકની જિંદગીમાં સમય ને સંજોગ પ્રમાણે બદલાવ આવ્યા હતા….

આગળ વાંચો
Posted in ચિંતન

લુત્ફ-એ-શેર: મણકો # ૫૯

ભગવાન થાવરાણી મુનીર નિયાઝી પણ એ શાયરોમાંના એક છે જે આખી જિંદગી વતનથી બેદખલ થઈ પોતાની રચનાઓ દ્વારા વતનને યાદ કરતા રહ્યા. એમની એક જાણીતી…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

તમન્નાને લગતા ફિલ્મીગીતો – बेताब दिल की तमन्ना यही है

નિરંજન મહેતા આ વિષયને લગતા ગીતોનો પહેલો ભાગ ૨૫.૦૬.૨૦૨૧ના રોજ મુકાયો હતો. આ લેખમાં ત્યાર પછીના વર્ષોના ગીતો રજુ થયા છે. ૧૯૬૭ની ફિલ્મ ‘મયખાના’માં એક…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

સંગીતકાર સાથેની પહેલી ફિલ્મનું મોહમ્મદ રફીનું યુગલ ગીત : ૧૯૪૪-૧૯૪૮ [૧]

સંકલન અને રજૂઆત:  અશોક વૈષ્ણવ મોહમ્મદ રફીના જન્મદિવસ [૨૪ ડીસેમ્બર, ૧૯૨૪] અને મૃત્યુ તિથિ [૩૧ જુલાઇ, ૧૯૮૦]ની યાદમાં આપણે મોહમ્મદ રફીનાં સંગીતકાર સાથેનાં પહેલવહેલાં સૉલો ગીતોને…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

ટાઈટલ સોન્‍ગ : ઝિન્દગી યા તૂફાન (૧૯૫૮)

બીરેન કોઠારી શૌકત હુસેન દેહલવીનું નામ દઈએ તો કદાચ ઝટ ઓળખાણ ન પડે, પણ નાશાદ નામ બોલતાં જ ‘બારાદરી’નું ગીત ‘તસવીર બનાતા હૂં, તસવીર નહીં…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી કુદરતના ખોળે : પક્ષીની આંખની વિવિધતા અને કાબેલિયત

જગત કીનખાબવાલા          કુદરતમાં નાનામોટા અસંખ્ય જીવ છે અને દરેકમાં અકલ્પનિય વિવિધતા અને કાબેલિયત ભરેલી છે. એટલી બધી વિવિધતા છે કે  વિવિધતા…

આગળ વાંચો
Posted in પ્રવાસ વર્ણન

અમેરિકન ડ્રીમ – સ્વપ્નિલ સફર : વ્રજ ધામથી નાયગ્રા ધોધ

દર્શા કિકાણી ૨૮/૦૬/૨૦૧૭ સવારે વહેલાં ઊઠ્યાં. તોરલની ઓફિસ ચાલુ હતી. તોરલ અને અમરીશભાઈ વહેલાં તૈયાર થઈ ગયાં જેથી બંને બાથરૂમ અમને ખાલી મળે. અમે પણ…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : યુદ્ધ જીતી શકાય, દ્વેષને જીતવો અઘરો છે.

બીરેન કોઠારી ‘અમે ૧૯૭૦માં મળ્યા ત્યારે તેમણે તરત જ દોસ્તીનો હાથ લંબાવ્યો અને તેમણે મને જરૂરી સૂચનો આપ્યાં. તેમની આ ઉમદા માનવીય ચેષ્ટા હું કદી…

આગળ વાંચો
Posted in ઈતિહાસ

ભારત – ગુલામી અને આઝાદી માટેનો સંઘર્ષ – ભાગ ૪ : અંતિમ તબક્કો– ૧૯૩૫થી ૧૯૪૭ ::પ્રકરણ : ૪૬: સિમલા કૉન્ફરન્સ

દીપક ધોળકિયા ૧૯૪૫ના માર્ચમાં લૉર્ડ વેવલ બ્રિટિશ સરકાર સાથે મસલત માટે લંડન ગયો. ૧૪મી જૂને ભારત માટેના પ્રધાન લૉર્ડ ઍમરીએ આમસભામાં નિવેદન કર્યું કે લૉર્ડ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : કચ્છી લોકસાહિત્યનું એક સૌન્દર્ય: ‘પિરૂલી’

નિરુપમ છાયા ‘એક ગુફામાં બત્રીસ બાવા’… નવરાશના સમયમાં બાળકો ભેળાં થયા હોય અને બુદ્ધિગમ્ય રમતો પણ ચાલે ત્યારે આવા કોયડા, ઉખાણાં પૂછવાનું શરુ થાય એ…

આગળ વાંચો
Posted in પરિચયો

પગદંડીનો પંથી : ભાગ ૧ – ૪. હું નાપાસ થયો છું Congratulations!

પુરુષોતમ મેવાડા આમ સખત મહેનત અને લગનથી અભ્યાસ કરવાની સાથે એણે ફાઈનલ MBBSની પરીક્ષા આપી, અને પરીક્ષાનું પરિણામ આવી ગયા પછી ક્યાંક સારી નોકરી મળી…

આગળ વાંચો
Posted in વિવિધ વિષયોના લેખો

નિત નવા વંટોળ : યાયાવરી

પ્રીતિ સેનગુપ્તા સુશ્રી પ્રીતિ સેનગુપ્તાનો સંપર્ક preetynyc@gmail.com વીજાણુ સરનામે થઇ શકે છે

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : લવ જેહાદ, કાયદો અને મહિલા સ્વાતંત્ર્ય

ચંદુ મહેરિયા ગુજરાત વિધાનસભાના બજેટ સત્રમાં પસાર કરાયેલા, રાજકીય રીતે લવ જેહાદ વિરોધી કાયદા તરીકે પ્રચારિત, ‘ગુજરાત ધર્મ સ્વાતંત્ર્ય (સુધારા) વિધેયક, ૨૦૨૧’ને રાજ્યપાલની મંજૂરી મળી…

આગળ વાંચો
Posted in સંગીતની દુનિયા

સુરાવલી, સિનેમા અને સ્મૃતિઓ – (૭) પ્રથમ મહિલા

નલિન શાહ {નલીન શાહના અંગ્રેજી પુસ્તક Melodies, Movies and Memories (૨૦૧૬) નો અનુવાદ} અનુવાદ: પિયૂષ મ. પંડ્યા તા. ૧૮ સપ્ટેમ્બર,૧૯૩૫ના ‘ટાઈમ્સ ઑવ ઈન્ડીયા’માં એક સમાચાર…

આગળ વાંચો
Posted in ચિંતન

વાંચનમાંથી ટાંચણ : ઈશ્વર સાથે વાત કરનાર

સુરેશ જાની નીલ સાવ રસ્તા પર આવી ગયો. એક કાર અકસ્માતમાં તેનું ગળું  બહુ ગંભીર રીતે ઘવાયું હતું. એક વર્ષ હોસ્પિટલમાં ગાળ્યા બાદ તે પાછો…

આગળ વાંચો
Posted in પરિચયો

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : ધીરુભાઇ પરીખ, કુમાર અને મારી કેટલીક સ્મરણરેખાઓ

(‘કુમાર’ના ધીરુભાઈ પરીખે ૯ મે, ૨૦૨૧ના રોજ લીધેલી ચિરવિદાય નિમિત્તે તેમને સ્મરણાંજલિ આપતો લેખ) રજનીકુમાર પંડ્યા ધીરુભાઇ પરીખના નામ સાથે ‘કુમાર’ની સત્તાણુ વર્ષની પ્રલંબ યાત્રાના…

આગળ વાંચો