Category: પુસ્તક -પરિચય

Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય – ગુજરાતનું રાજકારણઃ મારી નજરે (૧૯૫૬-૧૯૮૦)

Log Outપરેશ પ્રજાપતિ ગુજરાતના અઢી દાયકાના રાજકારણ પર એક દૃષ્ટિપાત   રાજકારણ એક રીતે વહેતી નદી જેંવુ છે. તેમાં કશું સ્થાયી નથી, સતત બદલાતું રહેતું…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ – પાંજો-પિંઢ જો… ‘રણ’: દીર્ઘ નવલિકા

નિરુપમ છાયા   ગુજરાતી ભાષાના લબ્ધપ્રતિષ્ઠિત સર્જક કચ્છના જ,  શ્રી વીનેશભાઈ અંતાણી, પ્રદેશના અન્ય  સર્જકોની જેમ જ, પોતાની કૃતિઓમાં કચ્છની પ્રાદેશિક વિશિષ્ટતાઓ પ્રગટ કરતા રહ્યા છે. પણ …

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી : કનૈયાલાલ મુનશી – ગુજરાતનો નાથ [૨]

રીટા જાની ગત અંકમાં આપણે “ગુજરાતના નાથ” અંગે થોડી વાતો કરી. હવે મારે વાર્તાના અંતર્ગત સ્વરૂપનું દર્શન કરાવી મુખ્ય ત્રણ વાર્તાયુગલ- મીનળદેવી અને મુંજાલ, કાક…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : કચ્છી લોકસાહિત્યનું એક સૌન્દર્ય: ‘પિરૂલી’

નિરુપમ છાયા ‘એક ગુફામાં બત્રીસ બાવા’… નવરાશના સમયમાં બાળકો ભેળાં થયા હોય અને બુદ્ધિગમ્ય રમતો પણ ચાલે ત્યારે આવા કોયડા, ઉખાણાં પૂછવાનું શરુ થાય એ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય – હું હતો ત્યારે: આત્મકથા સ્વરૂપે એક લાગણીભીની સ્મરણકથા

પરેશ પ્રજાપતિ છે તો આ એક સ્મરણકથા, પણ તેનું સ્વરૂપ આત્મકથાનું છે. આત્મકથાનો સમયગાળો ગર્ભસ્થ અવસ્થાથી માંડીને છેક જીવનના અંત સુધીનો હોવાથી તે એકદમ વિશિષ્ટ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી : કનૈયાલાલ મુનશી – ગુજરાતનો નાથ (૧)

રીટા જાની ભર્તૃહરિ નીતિશતકના 24 મા શ્લોકમાં કહે છે : जयंति ते सुकृतिनो रससिद्धा: कविश्वरा: । नास्ति येषां यश: काये जरामरणजं भयं ।। એટલે કે…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય : ટ્રેનમાં ગાંધીજી: ગાંધીજીના રેલ્વે મુસાફરીના પ્રસંગોનું આલેખન

પરેશ પ્રજાપતિ ગાંધીજીએ લખેલા અને તેમના વિશે લખાયેલાં અઢળક લખાણો પ્રાપ્ય છે. ગાંધીજી વિશે થોડુંઘણું પણ જાણતી વ્યક્તિઓ એક વાત સારી પેઠે જાણે છે કે…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી : કનૈયાલાલ મુનશી – પાટણની પ્રભુતા

રીટા જાની ગુજરાત હંમેશા વ્યક્તિવિશેષથી સભર રહ્યું છે. વ્યક્તિવિશેષ પણ એવા વિશિષ્ટ પછી તે ગુજરાતનો પાયો નાખનાર  મૂળરાજ સોલંકી હોય કે પછી મહાત્મા ગાંધી. ગુજરાતની…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : અનહદ પક્ષીપ્રેમી: કવિ ‘તેજ’

નિરુપમ છાયા કચ્છી કાવ્યસાહિત્યની શોભા કવિ ‘તેજ’ નો આપણે પરિચય મેળવ્યો  એ જ અરસામાં એમણે ચિર વિદાય લીધી. કવિતા સાથે પ્રકૃતિને પ્રાણમાં સમાવીને જીવતા આ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય – બોલના હી હૈ: પ્રજાને બોલતી કરવાનો પ્રયાસ

પરેશ પ્રજાપતિ એક નાનકડી કલ્પના કરો કે પ્રસંગોપાત કારમાં કુટુંબના બે-ચાર સભ્યો સહિત રાત્રી મુસાફરી કરવાનું આયોજન છે.એ માટે કાર અને ડ્રાઈવર નક્કી કરી લીધા…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : પ્રકૃતિને ખોળે વિલસે છે ‘તેજ’

નિરુપમ છાયા ગયાં સોપાનથી આપણે કચ્છી ભાષાના સરળ સહજ કવિ તેજપાલ ધારસી ‘તેજ’ની કાવ્યપ્રતિભાનો પરિચય મેળવી રહ્યા છીએ. ગુજરાતી ભાષાના પ્રથમ હરોળના કવિઓ સાથે સ્થાન…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી: કનૈયાલાલ મુનશી – જય સોમનાથ…. ૩

ગતાંકથી ચાલુ રીટા જાની આપણે છેલ્લા બે હપ્તાથી ‘જય સોમનાથ’ની વાત કરી રહ્યા છીએ. આજે વાત કરીશું તેના ત્રીજા અને અંતિમ ચરણની. હમ્મીર પ્રભાસ તરફ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : કચ્છીસાહિત્યમાં ઝળહળતી ‘તેજ’રેખાઓ

નિરુપમ છાયા સરધ પૂનમજી રાતજો , શરદ પૂનમની રાતે , મૂં  પિરોયોતે; હું પરોવવા બેઠો સુઈમેં ડોરો સોયમાં દોરો , ને; ને ; પિરુલાજી વ્યો…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય – ક્ષમસ્વ : હરેશ ધોળકિયા

પરિચયકર્તા : અશોક વૈષ્ણવ ‘રામાયણ’ આપણું એવું પ્રાચીન મહાકાવ્ય છે જેનું પેઢી દર પેઢી હસ્તાંતરણ મૌખિક રીતે થતું આવ્યું છે. ‘રામાયણ’નું સૌથી પ્રચલિત સ્વરૂપ વાલ્મીકિ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ – કેળવણી : માતાપિતાનો પણ ધર્મ

નિરુપમ છાયા ડૉ રૂપલ માંકડ સંપાદિત કેળવણી વિષયક કાવ્યોના પુસ્તક “ક કવિતાથી કેળવણી” માંના કાવ્યોને કેળવણીનાં મહત્વનાં અંગોમાં વિભાજીત કરીને એનો આસ્વાદ લઈ રહ્યા છીએ….

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી – કનૈયાલાલ મુનશી : જય સોમનાથ [૨]

(ગતાંકથી ચાલુ) રીટા જાની શબ્દને મળે સૂરનો સથવારો તો નીપજે અમર સંગીત. શબ્દને મળે  સંસ્કૃતિનો સથવારો તો નીપજે સાહિત્યની અમર કૃતિ. એવી જ એક કૃતિ…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ – કેળવણી: બાળમાનસના વિવિધ રંગો

નિરુપમ છાયા કેળવણી વિષે ચિંતન થાય છે તેમ એના અંગેની સંવેદનાત્મક અભિવ્યક્તિ કાવ્ય દ્વારા વધારે પ્રભાવક રીતે વ્યક્ત થઈ શકે છે. ગુજરાતી ભાષામાં પણ શિક્ષણને…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય : સદાકાળ શિક્ષક દંપતિની શિક્ષણક્ષેત્રે બહુમૂલ્ય સેવાપ્રવૃત્તિઓ

પરેશ પ્રજાપતિ માંગુ પુનર્જન્‍મ શિક્ષકનો પોતાના વ્હાલા સંતાનના શાળાકીય શિક્ષણના આરંભથી જ તેને કયા માધ્યમમાં શિક્ષણ આપવું તે અંગે વાલીઓ દ્વિધા અનુભવતા હોય છે. આજે…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : કેળવણીની ભાવનાત્મક અભિવ્યક્તિ

નિરુપમ છાયા અક્ષરની  ઓળખાણથી બાળકની કેળવણીનો પ્રારંભ થાય છે ત્યારે પ્રથમ આવે છે ‘ક’. કમળ અને કલમ સાથે જોડીને એ ક શીખે છે.પણ વધુ વિચાર…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી – કનૈયાલાલ મુનશી : જય સોમનાથ (૧)

રીટા જાની હમણાં જ આશા ભોંસલેને તેમના જન્મદિને કોઈએ પૂછ્યું કે તમે આટલા બધાં ગીતો ગાયાં છે, તેમાં તમારું પ્રિય ગીત ક્યું? આશાજીએ કહ્યું કે…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

પુસ્તક પરિચય – ગાંધીજીનું ખોવાયેલું ધન: હરિલાલ ગાંધી

વેબગુર્જરી પર નવી શ્રેણી પુસ્તક પરિચય ઘણા સમયથી આ શ્રેણી ચાલુ કરવા અંગે વિચારણા ચાલતી હતી. આખરે તે શરૂ થઈ રહી છે એનો આનંદ. અનેક…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : સંવેદનાત્મક સમાજદર્શન-પુરુષાર્થની કથા

(પગમેં ભમરી –પાંચમું ચરણ ) નિરુપમ છાયા                સર્જનાત્મક સાહિત્યકૃતિઓના અનેક પ્રકાર છે. કેટલુંક સાહિત્ય પ્રભાવી હોવા છતાં સર્જનાત્મકતાની   કસોટીની  એરણે એ ખરું ન ઊતરે…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

કલમના કસબી – કનૈયાલાલ મુનશી : પૃથિવીવલ્લભ

રીટાબેન જાનીની કલમે નવી શ્રેણી “કલમના કસબી-કનૈયાલાલ મુનશી”ના પ્રારંભે નિવૃત્ત બેંકર એવાં સુશ્રી રીટાબેન જાની એમની બેન્કિંગ કારકિર્દી દરમ્યાન વિવિધ ઈતર પ્રવૃત્તિઓ,સાહિત્ય વિષયક પ્રવૃત્તિઓ અને…

આગળ વાંચો
Posted in પુસ્તક -પરિચય

શબ્દસંગ : મન વિનાનું મન : નિર્લેપ જાગૃતિની અંત:યાત્રા (૨)

નિરુપમ છાયા            આત્મકથા સાહિત્યકૃતિ ગણાય પણ સર્જનાત્મક સાહિત્ય ન ગણાય એ મતની સામે જાણીતા સાહિત્યકાર રતિલાલ બોરીસાગર એવું કહે કહે છે કે અન્ય કોઈપણ…

આગળ વાંચો