Category: ફિલ્મ સંગીત

Posted in ફિલ્મ સંગીત

વાદ્યવિશેષ : (૨) : કળવાદ્યો – ‘પેટી’ તરીકે ઓળખાતું હાર્મોનિયમ (૧)

ફિલ્મી ગીતોમાં વિવિધ વાદ્યોના પ્રદાન વિશેની શ્રેણી પીયૂષ પંડ્યા, બીરેન કોઠારી હિન્દી ફિલ્મોનાં ગીતોમાં વિવિધ વાદ્યવિશેષનો આસ્વાદ કરાવતી શ્રેણીનો આરંભ હાર્મોનિયમથી સકારણ કરાઈ રહ્યો છે….

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

દાસ્તાન-કહાની (૧) : लम्बी कहानी

નિરંજન મહેતા દરેક વ્યક્તિ પાસે પ્રેમને લગતી સારી કે દર્દભરી કોઈ એક વાત હોય છે જે ફિલ્મમાં ગીત દ્વારા રજુ થતી હોય છે. આવા થોડાક…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

ફિલસુફીભર્યા ફિલ્મી ગીતો – कहां जा रहा है तू ऐ जानेवाले

નિરંજન મહેતા ૧૯૫૫ની ફિલ્મ ‘સીમા’નું એક બહુ જ પ્રખ્યાત ગીત છે જે બલરાજ સહાની આશ્રમ છોડીને ચાલી જતી નૂતનને ઉદ્દેશીને ગાય છે. નૂતનનું જતાં  રહેવું …

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

હસરત જયપુરી રચિત (શંકર)જયકિશનનાં વિસારે પડેલાં ગીતો – ૧૯૬૩

સંકલન અને રજૂઆત : અશોક વૈષ્ણવ હસરત જયપુરી  (મૂળ નામ ઈક઼્બાલ હુસ્સૈન – જન્મ ૧૫-૪-૧૯૨૨ । અવસાન ૧૭-૯-૧૯૯૯) એક એવા ગીતકાર છે જેમણે  ૧૯૪૯માં ‘બરસાત’થી…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

મેમ દીદી (૧૯૬૧)

ટાઈટલ સોન્‍ગ બીરેન કોઠારી એડીટર તરીકે કારકિર્દીનો આરંભ કરનાર હૃષિકેશ મુખરજી આગળ જતાં દિગ્દર્શક બન્યા અને અનેક સુંદર કૃતિઓનું તેમણે દિગ્દર્શન કર્યું. કારકિર્દીના ઉત્તરાર્ધમાં તેઓ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

વિરહ ગીતો – छोड़ गए बालम

નિરંજન મહેતા વિરહ કોઈનો પણ હોય – માતા-પુત્રનો, પિતા-પુત્રનો, ભાઈ-બહેનનો.પણ ફિલ્મોમાં આવા ગીતો મોટે ભાગે પ્રેમી-પ્રેમિકાનાં વિરહ પર રચાયા છે. આ લેખમાં તેમાંથી થોડાનો ઉલ્લેખ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

વાદ્યવિશેષ : નવી શ્રેણીના પ્રારંભે – પ્રસ્તાવના

પીયૂષ પંડ્યા, બીરેન કોઠારી લગભગ બે વરસ ચાલેલી અને ત્રણેક મહિના અગાઉ, જૂન, 2022માં સમાપ્ત થયેલી ‘ફિલ્મસંગીતના નક્શીકારો’ શ્રેણીમાં હિન્‍દી ફિલ્મસંગીતમાં મહત્ત્વનું પ્રદાન કરનારા કેટલાક…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

શૈલેન્દ્રનાં ગીતોની કિશોર કુમાર દ્વારા સ્વરબદ્ધ કરાયેલી રચનાઓ

સંકલન અને રજૂઆત:  અશોક વૈષ્ણવ શંકરદાસ કેસરીલાલ, (જન્મ ૩૦ ઓગસ્ટ, ૧૯૨૩ – અવસાન ૧૪ ડીસેમ્બર, ૧૯૬૬), જે હિંદી ફિલ્મ જગતમાં શૈલેન્દ્રનાં નામથી અમર છે, તેમની ગીત…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

ફિલસુફીભર્યા ફિલ્મી ગીતો – ૧ – जीवन के सफ़र में राही मिलते है बिछड़ जाने को

નિરંજન મહેતા ફિલ્મીગીતોમાં એવા કેટલાય ગીતો છે જે એક સંદેશ આપે છે અને જીવનની ફિલસુફી પણ સમજાવે છે. આવા ગીતોને આવરી લેતી નવી લેખમાળા આ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

મુકેશનાં અન્ય પુરુષ ગાયકો સાથેનાં ગીતો

મુકેશની ૯૯મી જન્મતિથિ (૨૨ જુલાઈ, ૧૯૨૩ – ૨૭ ઓગસ્ટ,૧૯૭૬)ની યાદમાં સંકલન – અશોક વૈષ્ણવ આપણી ફિલ્મોનો, સામાન્યતઃ, વિષય છોકરા અને છોકરીના પ્રેમની આસપાસનો જ હોય….

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

जलना, जलानाને આવરતા ગીતો – सीने में जलन ….

નિરંજન મહેતા આ વિષયનો ચોથો અને અંતિમ હપ્તો રજુ કરૂં છું. ૧૯૭૧ની ફિલ્મ ‘જ્વાલા’ નું ગીત ગયો હપ્તો મુક્યા બાદ ધ્યાનમાં આવ્યું હતું તે અહી…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

जलना, जलानाને આવરતા ગીતો – जलती है दुनिया जलती रहे

નિરંજન મહેતા ૧૯૬૩ની ફિલ્મ ‘હરિશ્ચન્દ્ર તારામતી’નું આ ગીત બહુ અર્થપૂર્ણ છે जगतभर की रोशनी के लिए करोडो की जिन्दगी के लिए सूरज रे जलते रहेना…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

સંગીતકાર સાથેનું મોહમ્મદ રફીનું સૌપ્રથમ યુગલ ગીત : બીજો પંચવર્ષીય સમયખંડ : ૧૯૪૯થી ૧૯૫૩ – ૧૯૪૯ ભાગ [૧]

સંકલન અને રજૂઆત:  અશોક વૈષ્ણવ હિંદી ફિલ્મ સંગીતનાં સુવર્ણ યુગનાં બે પ્રમુખ ગાયકો, લતા મંગેશકર  અને મોહમ્મદ રફી,ની મુખ્ય મંચ પર સ્થાન પામતાં જવાની ક્રિયા જે…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

નવરંગ (૧૯૫૯)

ટાઈટલ સોન્‍ગ બીરેન કોઠારી ફંફોસ્યું સૌ ફરીફરી અને હાથ લાગ્યુંય ખાસ્સું: જૂનું ઝાડુ, ટૂથબ્રશ, વળી લક્સ સાબુની ગોટી, બોખી શીશી, ટિનનું ડબલું, બાલદી કૂખકાણી, તૂટ્યાં…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

जलना, जलानाને આવરતા ગીતો – जलनेवालो से दूर

નિરંજન મહેતા આ શ્રેણીનો પ્રથમ મણકો તા..૧૧.૦૬.૨૦૨૨ના રોજ મુકાયો હતો જેમાં ૧૯૫૮ સુધીના ગીતો આપ્યા હતા. આ હપ્તામાં લેખની મર્યાદાને લઈને ૧૯૫૯થી ૧૯૬૨ સુધીના ગીતોને…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

जलना, जलानाને આવરતા ગીતો – जलनेवाले जला करे

નિરંજન મહેતા जलना, जलाना શબ્દો ફિલ્મીગીતોમાં જુદા જુદા અર્થમાં વપરાયા છે. ક્યાંક કોઈકને સતાવવાના રૂપમાં તો ક્યાંક થયેલ અનુભવ માટે. આવા ગીતોમાં સૌ પ્રથમ ગીત…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

દત્તારામ – દેખી તેરી દુનિયા અરે દેખે તેરે કામ

સંકલન અને રજૂઆત:  અશોક વૈષ્ણવ દત્તારામ (મૂળ નામ દત્તારામ લક્ષ્મણ વાડકર_ – જન્મ ૧૯૨૯ – અવસાન ૮ જૂન, ૨૦૦૭ – એ હિંદી ફિલ્મ સંગીતની તવારીખમાં ‘અંધારામાં…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

અમાનુષ (૧૯૭૫)

ટાઈટલ સોન્‍ગ બીરેન કોઠારી જે મિત્રો સિત્તેરના દાયકામાં બિનાકા ગીતમાલાના અઠંગ બંધાણીઓ રહી ચૂક્યા હશે એમને ‘અમાનુષ’ ફિલ્મનું કિશોરકુમારના સ્વરે ગવાયેલું ગીત ‘દિલ ઐસા કિસીને…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત વેબગુર્જરી વિશેષ

આઈ સાવન કી બહાર રે…

વેબગુર્જરી વિશેષ નિયમિત શ્રેણી પુરી થઈ ગઈ હોય અને નવી શ્રેણીની શોધ ચાલતી હોય ત્યારે થોડો સમય નિયમિત સમયપત્રકમાં જગ્યા ખાલી પડે. આવી સ્થિતિમાં એ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

જોડે જોડે આવતા શબ્દો – (૮) – બાત બાત પે

નિરંજન મહેતા આ લાંબી લેખમાળાનો આઠમો અને અંતિમ ભાગ રજુ કરૂં છું. ૨૦૦૦ની ફિલ્મ ‘અસ્તિત્વ’ના ગીતમાં મોહનીસ બહલના મનોભાવ દર્શાવાયા છે. चल चल मेरे संग…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

મન્ના ડે – ચલે જા રહેં હૈ… – ૧૯૫૬

સંકલન અને રજૂઆત:  અશોક વૈષ્ણવ મન્ના ડે – મૂળ નામ: પ્રબોધ ચંદ્ર ડે, (૧ મે, ૧૯૧૯ – ૨૪ ઓક્ટોબર, ૨૦૧૩)ની બાળપણમાં તાલીમ કુસ્તીદાવોમાં મહારથ માટે થયેલી….

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

જોડે જોડે આવતા શબ્દો – (૭) – हमेशा हमेशा

નિરંજન મહેતા ભાગ છમાં એક ગીતની નોંધ કરવાની રહી ગઈ હતી તો આ લેખ તે ગીત સાથે કરૂ છું. ૧૯૮૯ની ફિલ્મ ‘ચાંદની’માં એક પ્રેમી યુગલ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

દો રોટી (૧૯૫૭)

ટાઈટલ સોન્‍ગ બીરેન કોઠારી ‘તાક ધિના ધિન!’ તાલના આ શબ્દો કાને પડતાં તેની પાછળ જ ‘બરસાત મેં… બરસાત મેં હમ સે મિલે તુમ સજન તુમ…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

મન્ના ડે – ૧૦૩મી જન્મજયંતિએ, યાદોના રસથાળમાંથી, ગૈર-ફિલ્મી ગીતોનાં વીણેલાં મોતી

સંકલન અને રજૂઆત – અશોક વૈષ્ણવ હિંદી ફિલ્મ સંગીતના ‘૫૦ના દાયકાનાં આકાશમાં નીખરી ઊઠેલા પાર્શ્વગાયક સિતારાઓમાં મન્ના ડે, તેમની ગાયકી આગવી શૈલી અને  બહુમુખી પ્રતિભાને…

આગળ વાંચો
Posted in ફિલ્મ સંગીત

જોડે જોડે આવતા શબ્દો – (૬) – रिम जिम रिम जिम बरसे

નિરંજન મહેતા લંબાતી જતી આ લેખમાળાનો આ છઠ્ઠો હપ્તો છે.જેમાં ૧૯૮૩થી ૧૯૯૪ની ફિલ્મોના ગીતોનો સમાવેશ કરાયો છે. ૧૯૮૩ની ફિલ્મ ‘એક જાન હૈ હમ’નું આ ગીત…

આગળ વાંચો