Category: વિજ્ઞાન અને ગણિત

Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

વિજ્ઞાન જગત : ઝાંખા તારા ખરેખર ઝાંખા હોય છે ?

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૨૩-૦૮- ૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.લેખ

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી કુદરતના ખોળે : કીડી નાની,પણ મસમોટો રૂઆબ

જગત કીનખાબવાલા *કીડીનું એક દર, એટલે કે રાફડો કેટલો મોટો કલ્પી શકો છો?* દુનિયામાં જુદી જુદી જગ્યાએ કીડીના મોટા રાફડા શોધાયા છે અને તેનો અભ્યાસ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : સદીપુરાણી એ ઘટના વિષે આજેય કોઈ તર્ક નથી જડતો!

જ્વલંત નાયક શું અત્યારે તમે કહી શકો કે અમુક ખાસ ઘટનાઓ અને એની સાથે જોડાયેલી બાબતો એક સદી બાદ કેવું રહસ્ય પેદા કરશે? પ્રશ્ન રસપ્રદ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

વિજ્ઞાન જગત : શરદ સંપાત વિષે સંવાદ

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૨૦-૦૯- ૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.લેખ

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી કુદરતના ખોળે : પોપટ / સુડો/ Rose ringed Parakeet/ Ring-necked parakeet / Hindi: तोता, मिठू, लिबर तोता

અહા,પોપટ મીઠ્ઠું, શિર્ષાશન અવસ્થામાં પણ ઊંઘે જગત કીનખાબવાલા  અવાજની મીઠાશને કારણે તેનું લાડકું નામ પડ્યું *મીઠ્ઠું*. નાનું બાળક હોય કે મોટેરું કોઈપણ, દરેક જણ પોપટને…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : સ્વિત્ઝરલેન્ડના મોર્તેરાશ ગ્લેશિયરને બચાવવા માટે વૈજ્ઞાનિકોનો અફલાતૂન ઉપાય

જ્વલંત નાયક આજે આધુનિક દુનિયાની ભૌતિક સુખ-સગવડોનો જે લુત્ફ આપણે ઉઠાવી રહ્યા છીએ, એના માટે નિ:શંકપણે ઔદ્યોગિક ક્રાંતિ જવાબદાર છે. ઔદ્યોગિક ક્રાંતિને પ્રતાપે આપણે સાયન્સ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : “માસ્ક તો આપ પહન લોગે, મગર…!!”

જ્વલંત નાયક હિન્દીમાં ફિલ્મમાં અમુક કલાકારોનું કામ હીરોને ઉપર હેડિંગમાં લખી છે એવી ધમકીઓ આપવાનું જ રહેતું. “તુમ અદાલત તક તો સબૂત પહોંચા દોગે… મગર…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર – અણુઉર્જા : ભારતની ક્ષિતિજો વિસ્તરી રહી છે.

જ્વલંત નાયક માણસજાતને ઉર્જા વિના ક્યારેય ચાલવાનું નથી. વિવિધ પ્રકારે મળતી ઉર્જા આપણા આધુનિક જીવનને ધબકતું રાખવા માટે ‘પ્રાણવાયુ’ જેવી ગરજ સારે છે એમ કહીએ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી પ્રકૃતિને ખોળે :: શ્વેતકંઠ ટપશિયું / મુનિયા/ પવઈ મુનિયા – *ટૂંકી ડોક લાંબી પૂંછ*

જગત કીનખાબવાલા નર મુનિયા અને માદા મુનિયા દેખાવમાં ઘણા સરખા હોય છે. નર મુનિયાનું માથું માદા મુનિયા કરતાં થોડું વધારે પહોળું હોય છે. મુનિયા જયારે…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

વિજ્ઞાન જગત : વીસમી સદીના વિજ્ઞાનની અલ્ટ્રા મોડર્ન થીયરીઓ અને ભારતીય મનીષીઓની જ્ઞાનગંગા

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૨૬–૦૪- ૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.લેખ

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : સદીપુરાણી એ ઘટના વિષે આજેય કોઈ તર્ક નથી જડતો!

જ્વલંત નાયક શું અત્યારે તમે કહી શકો કે અમુક ખાસ ઘટનાઓ અને એની સાથે જોડાયેલી બાબતો એક સદી બાદ કેવું રહસ્ય પેદા કરશે? પ્રશ્ન રસપ્રદ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી કુદરતના ખોળે :માનવતા ની વાત: પ્રદુષણ અને ‘ઘર ચકલી’નો ખોરાક

જગત કીનખાબવાલા માનવતાનો સંદેશ આજે એક અલગ જ અભિગમથી આગળ વધી રહ્યો છે ; ત્યારે એ જ ખ્યાલ નથી રહેતો કે કઇ દિશામાં ધ્યાન આપવું…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : ૩D વિઝ્યુઅલાઇઝેશન માટેના ૩D મોડેલ્સ કઈ રીતે બને છે?

જ્વલંત નાયક સામાન્ય રીતે આર્કિટેક્ટ કે ઇન્ટીરિયર ડિઝાઈનર, જે-તે મકાન બનાવવા માટેના પોતાના વિચારો કાગળ ઉપર, ‘ટેકનીકલ ડ્રોઈંગ’ સ્વરૂપે ઉતારે છે. ત્યારબાદ આ ટેકનીકલ ડ્રોઈંગ્સ…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર – બોન ફોન્સ : સંગીત પીરસશે, બહેરાશથી બચાવશે!

જ્વલંત નાયક કલાકો લાંબી ટ્રેઈનની મુસાફરી હોય, તો સમય પસાર કરવા માટેનો આપણો ફેવરીટ ટાઈમપાસ હોય છે કાનમાં ઈયરપ્લગ ખોસીને સંગીત સાંભળવાનો! હવે તો આઈપેડ,…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

ફરી કુદરતના ખોળે : કોરોના, આજનું પર્યાવરણ અને પક્ષીજગત

શ્રી જગત કીનખાબવાલા અમદાવાદ સ્થિત પર્યાવરણવિદ છે. ‘ચકલી બચાવો’ અભિયાનમાં નવતર પ્રયોગો માટે તેઓ ‘સ્પૅરો મેન’ તરીકે કદાચ વધારે જાણીતા છે. આ વિષય પર નું…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

વિજ્ઞાન જગત : પર્યાવરણ અને કોરોના

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૦૩ – ૦૫- ૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.લેખ

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : હંગેરીના વૈજ્ઞાનિકોએ શોધ્યા ‘રોઝહીપ’ ન્યુરોન્સ

જ્વલંત નાયક અમુક બાબતો ખૂબ જાણીતી હોવા છતાં આપણે એના વિષે કશું જ જાણતા નથી હોતા! દાખલા તરીકે, જો તમારો હાથ ઓચિંતો ગરમ તવા પર…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : સ્નોટબોટને કારણે વ્હેલની વસ્તીગણતરી બનશે આસાન

જ્વલંત નાયક ઇસ 2021માં ભારતમાં વસ્તી ગણતરી થવાની છે. આવી કવાયત દર દસ વર્ષે યોજાય છે. વસ્તી ગણતરીની પ્રક્રિયા બહુ અગત્યની ગણાય છે, માત્ર માનવો…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : ભૂકંપ અને વાઈરસ : મંગળ ઉપર ‘અમંગળ’ની એંધાણી

જ્વલંત નાયક કેથેરીન જ્હોન્સનનું નામ સ્પેસ એજન્સીઝ – ખાસ કરીને નાસા – સાથે સંકળાયેલા લોકો માટે મહત્વનું છે. કેથેરીન પ્રથમ આફ્રો-અમેરિકન મહિલા હતા જેમણે નાસામાં…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : ટ્રેઈનની ગરમીથી ઘરો હૂંફાળા રાખવાનો કીમિયો!

જ્વલંત નાયક સોશિયલ મીડિયા પર એક ચબરાકિયું ખાસ્સું ફોરવર્ડ થઇ રહ્યું છે. “અત્યારે મફતમાં મળતી કડકડતી ઠંડીને સાચવી રાખો, ચાર-પાંચ મહિના પછી આ જ ઠંડી…

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

વિજ્ઞાન જગત : વર્ષ ૨૦૨૦ની વિશિષ્ટતા

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૦૫-૦૧-૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.

આગળ વાંચો
Posted in વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : વિજ્ઞાન ક્ષેત્રની કેટલીક માઈલસ્ટોન ઘટનાઓ

જ્વલંત નાયક એ બાબત તો હવે સ્પષ્ટ છે કે વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિના જીવન અશક્ય છે. તમે બધી મોહમાયા મૂકીને સાવ પ્રાકૃત્રિક અવસ્થામાં જીવવાનું શરુ…

આગળ વાંચો