Category: સાંપ્રત વિષયો

Posted in સાંપ્રત વિષયો

તેમની ચિરવિદાયથી પડેલી ખોટ સમસ્ત વિશ્વના સમાજની છે

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી બૌદ્ધિકતા અને કર્મશીલતાનો સંગમ ઓછો જોવા મળતો હોય છે, કેમ કે, બૌદ્ધિકતામાં સિદ્ધાંતો અને સંશોધનના આધારે કામ કરવાનું હોય છે,…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

દિલીપ રાણપુરા : માસ્તર નહીં, અન્યાય, અત્યાચાર અને અનાચાર સામે ઝૂઝનાર શિક્ષક

નિસબત ચંદુ મહેરિયા ભૂરખી, રોયકા, પાલનપુર, મજાદર, ખેરાણા, કરમડ,, ચુડા, દેવગઢ, રામદેવગઢ, નાની કઠેચી,, નાગનેશ, ભ્રુગુપુર, બજાણા…… આ એ ગામોના નામો છે, જ્યાં ચારેક દાયકાના…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ભૂતકાળ પર ગર્વ લેવો કે ભવિષ્યમાં ગર્વ લઈ શકાય એવો વર્તમાન બનાવવો?

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી ‘દટાયેલાં મડદાં બહાર કાઢવાં’ જેવો રૂઢિપ્રયોગ જૂના જખમને ફરી ફરીને ખોતરવાના એટલે કે જૂની, અણગમતી યાદોને વારેવારે તાજી કરવાના અર્થમાં…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

બંધુત્વ કાયદાથી સ્થાપિત થઈ શકતું નથી

નિસબત ચંદુ મહેરિયા વરસોવરસની જેમ આ આઝાદી દિને પણ ન્યાય, સ્વતંત્રતા, સમાનતા અને બંધુત્વના બંધારણીય મૂલ્યોના જતન, સંવર્ધન અને અમલના સંકલ્પ લેવાયા. દુનિયાના અન્ય દેશોના…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

રમકડું રમતરમતમાં ઘણું શીખવી શકે

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી આપણા માનસને, માનસિકતાને ઘડવામાં અનેક પ્રકારનાં પરિબળો કામ કરતાં હોય છે. ખાસ કરીને કુમળી વયે આરોપાયેલા ઘણા ગુણો ગજવેલ સમા…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

શહેરોના ઉકરડા બન્યા કચરાના પહાડ !

નિસબત ચંદુ મહેરિયા દિલ્હીનું ગાજીપુર, મુંબઈનું મુલુંડ, ભોપાલનું ભાનપુરા અને અમદાવાદના પિરાણા વચ્ચે શું સામ્ય છે ?  આ બધા એ સ્થળો છે જ્યાં આ શહેરોનોં…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

‘પાશવી’ વૃત્તિ અને ‘માનવીય’ વૃત્તિમાં કશો ફરક ખરો?

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી ‘ગરજે ગધેડાને બાપ કહેવો’ અને ‘ગરજ સરી એટલે વૈદ વેરી’ આ બન્ને લોકોક્તિમાં માણસની ગરજાઉ પ્રકૃતિનો બરાબર અંદાજ મળી રહે…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

માનહાનિના કેસ અભિવ્યક્તિ સ્વાતંત્ર્યને રુંધે છે ?

નિસબત ચંદુ મહેરિયા ભારતની અદાલતોમાં માનહાનિ કે બદનક્ષીના કેસોમાં સતત વ્રુધ્ધિ થઈ રહી છે. રાજનેતાઓ, પત્રકારો, ફિલ્મી સિતારાઓ, ઉધ્યોગકારો અને કર્મશીલો પર બદનક્ષીના દાવા મંડાયેલા…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ગંગાસ્નાન નહીં, ગંગાના નામનું સ્નાન કરી નાખવાનો વખત આવી ગયો

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી માતાનું આપણી સંસ્કૃતિમાં વિશેષ સ્થાન રહ્યું છે. માતાને પૂજનીય ગણવામાં આવી છે. આમ છતાં, આજે પણ મહિલાઓ પરના અત્યાચાર ઘટવાનું…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

અનાજના ભર્યા ભંડાર અને ભૂખ્યાં પેટ

નિસબત ચંદુ મહેરિયા મહારાષ્ટ્રના થાણે જિલ્લાના શાહપુર તાલુકાના રાઠ અંડાલે પાડા ગામની આદિવાસી યુવતી નામે હાલી રઘુનાથ બરાફની એવોર્ડ વાપસીએ ચર્ચા જગવી છે. ૨૦૧૩માં પંદર…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

આપને આવેલા આ સ્વપ્નના પ્રાયોજક છે….

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી ધારો કે તમારે વહેલી સવારે પાંચ વાગ્યે જાગવાનું છે. તમે તમારા મોબાઈલ ફોનમાં એલાર્મ ગોઠવો છે. મોબાઈલ ફોનમાં એવી સુવિધા…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

સમાન નાગરિક ધારો : કેટલો આવશ્યક, કેટલો ઈચ્છનીય?

નિસબત ચંદુ મહેરિયા દિલ્હી હાઈકોર્ટના જસ્ટિસ પ્રતિભાસિંહે લગ્ન અને છૂટાછેડાને લગતા એક કેસના ચુકાદામાં સરકારને સમાન નાગરિક ધારાને લગતા બંધારણના અનુચ્છેદ ૪૪ ની દિશામાં વિચારવા…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

પર્યાવરણની જાળવણી વ્યક્તિગત સ્તરે પણ કરી શકાય

ફિર દેખો યારોં બીરેન કોઠારી પર્યાવરણને જાળવવાની વાતો અનેક થાય છે, કેટકેટલા કાર્યક્રમો ઘડાય છે, આખું ને આખું મંત્રાલય પર્યાવરણ માટે ફાળવવામાં આવેલું છે. પણ…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

મહામારી અને ભેદભાવ : અતીત અને વર્તમાન

નિસબત ચંદુ મહેરિયા પ્લેગ, બળિયા, ઓરી, શીતળા, કાળી ખાંસી, ટી.બી., રક્તપિત્ત, મેલેરિયા, ટાઈફોઈડ, યલો ફીવર, ઈંગ્લીશ સ્વેટ, સાર્સ, સ્પેનિશ ફ્લૂ, ઈન્ફલૂએન્ઝા, એચઆઈવી એઈડસ અને કોવિડ-૧૯…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : ધારદાર તલવાર વડે દૂધીનું ડીંટું વાઢો અને સંતોષ માનો

બીરેન કોઠારી રાજકીય વ્યંગ્ય અને તેના પ્રત્યે રાજકારણીઓની ઘટતી જતી સહિષ્ણુતા વિશે ગયા મહિને આ કટારમાં લખવામાં આવ્યું હતું. એ સમયે આપણા દેશના માહોલને ધ્યાનમાં…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : નફાનું ખાનગીકરણ, ખોટનું રાષ્ટ્રીયકરણ !

ચંદુ મહેરિયા ૧૯૯૧ની ૨૧મી જૂને નહેરુ-ગાંધી પરિવાર સિવાયના પ્રથમ કોંગ્રેસી વડાપ્રધાન તરીકે પી.વી. નરસિંહ રાવે સત્તાના સૂત્રો સંભાળ્યા તે ભારતીય રાજનીતિની નોંધપાત્ર ઘટના હતી.ખાડી યુધ્ધ…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : અન્નનો વ્યય કેવળ ખરાબ આદત નહીં, રાષ્ટ્રનું પણ અપમાન છે

બીરેન કોઠારી અન્નનું મહત્ત્વ આપણી સંસ્કૃતિમાં ઘણું છે, જેનું પ્રતીબિંબ આપણી ભાષાના વિવિધ રૂઢિપ્રયોગ અને કહેવતોમાં જોઈ શકાય છે. અન્નને લગતી તમામ કહેવતોમાં અન્નનું પ્રાધાન્ય…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : નિર્ધનતા અને નેત્રરોગ વચ્ચે નિકટનો સંબંધ છે.

ચંદુ મહેરિયા એક હિંદી ન્યૂઝ ચેનલ પર તેના કોઈ ‘સેવ આઈ પ્રોજેકટ’ની એડ અવારનવાર જોવા મળે છે. જેમાં ગરીબ બાળક બાલા અને તેની મા જેવા…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : કાયદો માન્યતા અપાવી શકે, માનસિકતા આપણે બદલવી પડે

બીરેન કોઠારી કાયદો શસ્ત્ર છે કે ઢાલ? આ સવાલ હંમેશાં પૂછાતો આવ્યો છે. એક જાણીતી ઉક્તિ મુજબ ‘કાયદો ગધેડો છે.’ એટલે કે તેને પોતાની અક્કલ…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : ખેતપેદાશોના ટેકાના ભાવનું અર્થકારણ અને રાજકારણ

ચંદુ મહેરિયા અગાઉ પ્રધાનમંત્રીએ પાર્લામેન્ટમાં ખેડૂતોને ખાતરી આપતાં કહ્યું હતું કે, “એમએસપી થી, એમએસપી હૈ ઔર એમએસપી રહેગી” વડાપ્રધાનની આ વાતનો પડઘો સરકારે તાજેતરમાં જાહેર…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : યુદ્ધ જીતી શકાય, દ્વેષને જીતવો અઘરો છે.

બીરેન કોઠારી ‘અમે ૧૯૭૦માં મળ્યા ત્યારે તેમણે તરત જ દોસ્તીનો હાથ લંબાવ્યો અને તેમણે મને જરૂરી સૂચનો આપ્યાં. તેમની આ ઉમદા માનવીય ચેષ્ટા હું કદી…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત : લવ જેહાદ, કાયદો અને મહિલા સ્વાતંત્ર્ય

ચંદુ મહેરિયા ગુજરાત વિધાનસભાના બજેટ સત્રમાં પસાર કરાયેલા, રાજકીય રીતે લવ જેહાદ વિરોધી કાયદા તરીકે પ્રચારિત, ‘ગુજરાત ધર્મ સ્વાતંત્ર્ય (સુધારા) વિધેયક, ૨૦૨૧’ને રાજ્યપાલની મંજૂરી મળી…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : મીણબત્તીએ વાવાઝોડાને હરાવ્યું, પણ વાવાઝોડાએ મારેલી થપાટનું શું?

બીરેન કોઠારી કોઈને નુકસાન થાય એથી રાજી થવાનો ગુણ સારો ન ગણાય એ ખરું, પણ એ ‘કોઈ’ કોણ છે અને તેનાં લક્ષણ કેવાં છે એની…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

નિસબત – રંગભેદ : ચામડીના ગણવેશને ભેદભાવના વાઘા

ચંદુ મહેરિયા ગત વરસના મે મહિનામાં  કાળા અમેરિકી નાગરિક જ્યોર્જ ફ્લોઈડને સામાન્ય ગુના બદલ ગોરા પોલીસ અધિકારીએ જાહેર રસ્તા પર મારી નાંખ્યા હતા.. ફ્લોઈડની વરસી…

આગળ વાંચો
Posted in સાંપ્રત વિષયો

ફિર દેખો યારોં : રાજકીય વ્યંગ્ય: ‘મને બક્ષતા નહીં, શંકર!’થી ‘તને બક્ષવામાં નહીં આવે, મંજુલ!’ સુધી

બીરેન કોઠારી એક દૃશ્ય. “બહેતર શું? આયુર્વેદિક કે એલોપથી?” “ખબર નથી…આપણને બચાવવા માટે બેમાંથી એકે સુલભ નહોતું.” આ સંવાદ કોઈ જીવિત વ્યક્તિઓ વચ્ચે નહીં, પણ…

આગળ વાંચો