Category: વિવેચન – આસ્વાદ

Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : મણકો ૫ – મહોરું – PERSONA (1966)

ભગવાન થાવરાણી મહાન સ્વીડીશ ફિલ્મ-સર્જક ઈંગમાર બર્ગમેનની (૧૯૧૮ – ૨૦૦૭) સર્જેલી આશરે ૪૬ ફિલ્મોમાંથી એમની પસંદ કરેલી દસ ફિલ્મોની વિસ્તૃત ચર્ચાની આ શ્રેણીમાં આપણે અત્યાર લગી એમની ચાર ફિલ્મો SO CLOSE TO LIFE ( 1958…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

(૧૧૧) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૭ (આંશિક ભાગ –૧)

હુસ્ન ગ઼મ્જ઼ે કી કશાકશ સે છુટા મેરે બા’દ (શેર ૧ થી ૨) મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) પ્રાસ્તાવિક ગ઼ાલિબની આ ગ઼ઝલના રસદર્શન પૂર્વે, ગ઼ાલિબના…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા-અને-આસ્વાદ : અને કહેતી ગઈ કે હવે જાઉ છું

આસ્વાદ – પન્ના નાયકનું કાવ્ય તારા બગીચામાં રહેતી ગઈ તારા બગીચામાં રહેતી ગઈ ને ટહુકાનું પંખી એક દેતી ગઈ અને કહેતી ગઈ કે હવે જાઉ…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા-અને-આસ્વાદ : શતદલ

શતદલ શતદલ પંખ ખીલત પંકજ પર, હસત નયન જ્યમ શ્યામ વદન પર. શત શત બૂંદ સરક દલ વાદળ, ભીંજત બદન નર નાર નવલ પર. ઘનન…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : મણકો ૪ – લગ્ન દ્રષ્યાવલિ (૧૯૭૪ ) | SCENES FROM A MARRIAGE

ભગવાન થાવરાણી ઈંગમાર બર્ગમેનની ફિલ્મો – વિશેષ કરીને સ્ત્રીપુરુષ સંબંધો, પ્રેમ, લગ્ન, લગ્નોત્તર સંબંધો વિષયક – નું મૂલ્યાંકન કરતાં પહેલાં એ સમજી લેવું પડે કે આ…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

(૧૧૦) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૬ (આંશિક ભાગ –૨)

યે હમ જો હિજ્ર મેં દીવાર-ઓ-દર કો દેખતે હૈં (શેર ૧ –  ૨ થી આગળ) (શેર ૩ થી ૪) મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર)…

આગળ વાંચો
Posted in ચિંતન વિવેચન - આસ્વાદ

તે બેસે અહીં

ગઝલાવલોકન સુરેશ જાની કોઈનું પણ આંસુ લૂછ્યું હોય, તે બેસે અહીં, ને પછી છાતીમાં દુઃખ્યું હોય, તે બેસે અહીં.   હાથ વચ્ચે નામ ઘૂંટ્યું હોય…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા-અને-આસ્વાદ : ભોમિયા વિના મારે ભમવા’તા ડુંગરા

ભોમિયા વિના  – ઉમાશંકર જોશી ભોમિયા વિના મારે ભમવા’તા ડુંગરા, જંગલની કુંજ કુંજ જોવી હતી; જોવી’તી કોતરો ને જોવી’તી કંદરા, રોતાં ઝરણાંની આંખ લ્હોવી હતી….

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

૧૦૯) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૫ (આંશિક ભાગ –૧)

યે હમ જો હિજ્ર મેં દીવાર-ઓ-દર કો દેખતે હૈં (શેર ૧ થી ૨) – મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) યે હમ જો હિજ્ર મેં દીવાર-ઓ-દર…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : મણકો ૩ – જંગલી સ્ટ્રોબેરીઝ – Wild Strawberries – Smultronstallet

ભગવાન થાવરાણી આવો, લેખમાળાના આ ત્રીજા મણકામાં વાત કરીએ ઈંગમાર બર્ગમેનની શ્રેષ્ઠ ફિલ્મોમાંની એક અને અનેકના ( અને મારા ) મતે એમની શ્રેષ્ઠતમ એવી ૧૯૫૭ની બ્લેક એંડ…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

कीर्तन:- काहू जोगीया की नजर लागी, मेरौ कान्हर बारौ रोवै

સૂરદાસનાં વ્રજ ભાષાનાં પદોનો આસ્વાદ પૂર્વી મોદી મલકાણ कीर्तन:- काहू जोगीया की नजर लागी, मेरौ कान्हर बारौ रोवै राग:- सारंग काहू जोगीया की नजर लागी, मेरौ कान्हर…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કાવ્યાનુવાદ – In Dream : સ્વપ્નમાં..

મૂળ રશિયન કવિ આન્ના આખ્માતોવાની કવિતાઃ આન્ના આખ્માતોવાનો જન્મ ૧૮૮૯માં રશિયાના બોલ્શોય ફોંટન, ઓડેસ્સાના બ્લેક સી પોર્ટના રીસોર્ટમાં થયો હતો. ૧૧ વર્ષની ઉંમરે તેમણે કવિતા…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા-અને-આસ્વાદ : અંદર તો એવું અજવાળું, અજવાળું………

માધવ રામાનુજ અંદર તો એવું અજવાળું, અજવાળું……… ટળવળતી હોય આંખ જેને જોવાને, એ મીંચેલી આંખે ય ભાળું.! અંદર તો એવું અજવાળું, અજવાળું ……. ઊંડે ને…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

(૧૦૮) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૪ (આંશિક ભાગ –૩)

બહુત સહી ગ઼મ-એ-ગીતી શરાબ કમ ક્યા હૈ (શેર ૪ થી ૫થી આગળ) (શેર ૬ થી ૭) – મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) ન હશ્ર-ઓ-નશ્ર કા…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : મણકો ૨ : પાનખરનું સંગીત – Autumn Sonata ( 1978 ) – HOSTOSONATEN ( સ્વીડીશ )

ભગવાન થાવરાણી ઈંગમાર બર્ગમેનની ૧૯૫૮ ની શ્વેત-શ્યામ ફિલ્મ So Close To Life ના રસાસ્વાદ પછી આવીએ એમની ૧૯૭૮ ની રંગીન અને વિચક્ષણ ફિલ્મ AUTUMN SONATA પર….

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

कीर्तन:- हरि कौ मुख माई

સૂરદાસનાં વ્રજ ભાષાનાં પદોનો આસ્વાદ પૂર્વી મોદી મલકાણ कीर्तन:- हरि कौ मुख माई राग:- सारंग हरि कौ मुख माई, मोहि अनुदिन अति भावै । चितवत चित नैननि की…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા અને આસ્વાદ : સૃષ્ટિ તમારી છે

શૂન્ય પાલનપુરી વિધાયક છે જે ફૂલોના, એ પથ્થરના પૂજારી છે. પ્રભુ, તુજ નામની પણ કેટલી ખોટી ખુમારી છે. અતિથી કાયમી યજમાન માની લે છે પોતાને,…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : મણકો ૧ # જીવન સમીપે – So close to the life

ભગવાન થાવરાણી ઈંગમાર બર્ગમેનની ફિલ્મોના રસાસ્વાદનું મંગલાચરણ કરીએ. એમની જગપ્રસિદ્ધ ફિલ્મો તો છે  વિંટર લાઈટ્સ (૬૩), વાઈલ્ડ સ્ટ્રોબેરીઝ (૫૭), ઓટમ સોનાટા (૭૮), સીન ફ્રોમ અ મેરેજ (૭૪),…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

(૧૦૭) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૩ (આંશિક ભાગ –૨)

બહુત સહી ગ઼મ-એ-ગીતી શરાબ કમ ક્યા હૈ (શેર ૪ થી ૫) – મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) કટે તો શબ કહેં કાટે તો સાઁપ કહલાવે…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

कीर्तन:- लालन, वारी या मुख ऊपर

સૂરદાસનાં વ્રજ ભાષાનાં પદોનો આસ્વાદ પૂર્વી મોદી મલકાણ कीर्तन:- लालन, वारी या मुख ऊपर राग:- जैतश्री लालन, वारी या मुख ऊपर । माई मोरहि दीठि न लागै, तातैं…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

કવિતા અને આસ્વાદ : જૂનું પિયરઘર

: કવિતા : જૂનું પિયરઘર – બ.ક. ઠાકોર બેઠી ખાટે, ફરીવળી બધે મેડીઓ ઓરડામાં, દીઠાં હેતે સ્મૃતિપડ બધાં ઊકલ્યાં આપ રૂડાં; માડી મીઠી, સ્મિત મધુર…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

(૧૦૬) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન – ૫૨ (આંશિક ભાગ –૧)

બહુત સહી ગ઼મ-એ-ગીતી શરાબ કમ ક્યા હૈ (શેર ૧ થી ૩) – મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) બહુત સહી ગ઼મ-એ-ગીતી શરાબ કમ ક્યા હૈ ગ઼ુલામ-એ-સાક઼ી-એ-કૌસર…

આગળ વાંચો
Posted in પરિચયો વિવેચન - આસ્વાદ

ઈંગમાર બર્ગમેનનું આંતર – વિશ્વ : પ્રસ્તાવના

ઈંગમાર બર્ગમેન – જીવન : કારકિર્દી – પ્રાસંગિક પરિચય ભગવાન થાવરાણી દુનિયાના ૧૯૫ દેશો. આ દરેક દેશમાં ઉચ્ચ કક્ષાના સંવેદનશીલ કલાકારો – લેખકો, કવિઓ, ચિત્રકારો, સંગીતકારો…

આગળ વાંચો
Posted in વિવેચન - આસ્વાદ

कीर्तन:- जननि बली जाइ

સૂરદાસનાં વ્રજ ભાષાનાં પદોનો આસ્વાદ પૂર્વી મોદી મલકાણ कीर्तन:- जननि बली जाइ राग:- श्री हठी जननि बली जाइ हालरु, हालरौ गोपाल । दधिहिं बिलोइ सद्माखन…

આગળ વાંચો
Posted in પદ્ય સાહિત્ય વિવેચન - આસ્વાદ

ગઝલઃ સલૂણી સાંજ ઝળહળતી…

કવિતા અને રસદર્શન :ગઝલઃ  સલૂણી સાંજ ઝળહળતી…  સલૂણી આજ આવીને, ઊભી આ સાંજ ઝળહળતી; જરા થોભો  અરે  સૂરજ, ન લાવો રાત ધસમસતી. હજી  હમણાં  જ  ઉતરી  છે, બપોરે બાળતી ઝાળો, જરા  થોભો  અરે ભાનુ, ભૂલાવો વાત બળબળતી….

આગળ વાંચો